1987 ஜூலை மாதம் கைச்சாத்திடப்பட்ட இந்திய–இலங்கை ஒப்பந்தத்திற்குப் பின்னர் ஏற்பட்ட அரசியல் சூழலில், இந்திய அரசு நிறைவேற்ற வேண்டும் என்று வலியுறுத்திய ஐந்து கோரிக்கைகளை முன்வைத்து, ராசையா பார்த்திபன் எனும் இயற்பெயரைக் கொண்ட திலீபன் 1987 செப்டெம்பர் 15ஆம் திகதி நல்லூரில் உணவு மற்றும் நீர் அருந்தாத உண்ணாவிரதத்தை ஆரம்பித்தார். பன்னிரண்டு நாட்கள் நீடித்த அந்தப் போராட்டத்தின் முடிவில் அவர் செப்டெம்பர் 26ஆம் திகதி உயிரிழந்தார்.
அவரது மரணத்துக்குப் பின்னர், உண்ணாவிரதம் நடைபெற்ற நல்லூர் பகுதியில் நினைவிடம் ஒன்று அமைக்கப்பட்டது. பல வரலாற்றுப் பதிவுகள் இதனை 1988இல் அமைக்கப்பட்ட நினைவுத்தூபி எனக் குறிப்பிடுகின்றன. ஆனால் அப்போது யாழ்ப்பாண மாநகர ஆணையாளராக இருந்த சி.வி.கே. சிவஞானம் 2023ஆம் ஆண்டு அளித்த விளக்கத்தில், தனது சொந்த நிதியில் 1988ஆம் ஆண்டு அதனை அங்குரார்ப்பணம் செய்ததாக கூறியுள்ளார். 1988 ஆம் ஆண்டில் ஜே ஆர் ஜனாதிபதியாக இருந்துள்ளார்.
நினைவிடத்தை உருவாக்குவதில் சி.வி.கே. சிவஞானம் முக்கிய பங்கு வகித்ததாக அவரும் பிற பதிவுகளும் கூறுகின்றன. நினைவிடம் அமைக்கப்பட்ட சில நாட்களில் அவர் துப்பாக்கிச் சூட்டுக்குள்ளாகி உயிர் தப்பியதாகவும் சில வாய்மொழி மற்றும் சமூக ஊடகப் பதிவுகளில் கூறப்படுகிறது.
இந்த முதல் நினைவிடம் இன்றையதைப்போன்ற முழு உருவ வெண்கலச் சிலை அல்ல. கிடைக்கக்கூடிய பழைய படங்களும் விளக்கங்களும் காட்டுவது, அது திலீபனின் உருவப்படத்தை உள்ளடக்கிய உயரமான நினைவுத்தூபி அல்லது நினைவுக் கோபுரம் என்பதாகும். 1996ஆம் ஆண்டு அரசுப் படைகள் யாழ்ப்பாணத்தை மீண்டும் கட்டுப்பாட்டுக்குள் கொண்டுவந்த பின்னர் அந்த நினைவிடம் அழிக்கப்பட்டதாக TamilNet உள்ளிட்ட பல பதிவுகள் கூறுகின்றன. அப்போது நாட்டின் ஜனாதிபதியாக சந்திரிகா பண்டாரநாயக்க குமாரதுங்க இருந்தார்.
2002ஆம் ஆண்டு ஏற்பட்ட போர் நிறுத்த உடன்படிக்கையால் உருவான சமாதானச் சூழலில் நினைவிடத்தை மீளமைக்கும் நடவடிக்கைகள் ஆரம்பிக்கப்பட்டன. மீளக்கட்டப்பட்ட நினைவிடம் 25 ஆகஸ்ட் 2003 அன்று நல்லூரில் திறந்து வைக்கப்பட்டது. அந்த நிகழ்வுக்கு முன்னாள் யாழ்ப்பாண மாநகர ஆணையாளர் சி.வி.கே. சிவஞானம் தலைமை தாங்கியதாக அக்கால செய்திப் பதிவு குறிப்பிடுகிறது. அப்போது சந்திரிகா குமாரதுங்கவே ஜனாதிபதியாக இருந்தார்.
25 ஆகஸ்ட் 2003 இல் அங்குரார்ப்பணம் செய்து வைக்கப்பட்ட திலீபன் நினைவுத்தூபி
ஆனால் அந்த நினைவிடம் நீண்டகாலம் சேதமின்றி நிலைக்கவில்லை. மகிந்த ராஜபக்ச 19 நவம்பர் 2005 அன்று ஜனாதிபதியாகப் பதவியேற்ற பின்னர், 2006 அக்டோபரில் நினைவிடத்தில் இருந்த திலீபனின் படம் மற்றும் அலங்கார விளக்குகள் சேதப்படுத்தப்பட்டதாகப் பதிவுகள் கூறுகின்றன. பின்னர் 18 நவம்பர் 2007 அன்று ஊரடங்கு நேரத்தில் வந்ததாகக் கூறப்பட்ட அடையாளம் தெரியாத ஆயுததாரிகள் நினைவிடத்தின் பெரும்பகுதியை இடித்து அழித்தனர். இந்தச் சம்பவத்தைப் பற்றிய அக்காலச் செய்திகளில் தாக்குதலாளர்கள் “unidentified armed men” என்றே குறிப்பிடப்பட்டனர்.
அதன்பின்னரும் எஞ்சியிருந்த தூண்களும் கட்டுமானப் பகுதிகளும் அழிக்கப்பட்டன. மார்ச் 2010இல் எஞ்சியிருந்த முக்கிய நினைவுத்தூண் இடிக்கப்பட்டதாகவும், 2012இல் மேலும் எஞ்சிய பகுதிகள் அழிக்கப்பட்டதாகவும் பதிவுகள் உள்ளன. 2005-2015 வரை மகிந்த ராஜபக்ஷ ஜனாதிபதி என்பது குறிப்பிடத்தக்கது. இதனால் பல ஆண்டுகளாக நல்லூரில் முழுமையான நினைவிடம் இல்லாமல் அதன் சிதைவுகளே நினைவுகூரலுக்கான இடமாக பயன்படுத்தப்பட்டன.
2015இல் மைத்திரிபால சிறிசேன தலைமையிலான புதிய அரசாங்கம் பதவியேற்ற பின்னர் வடக்கு–கிழக்கில் நினைவுகூரல் நிகழ்வுகளுக்கான அரசியல் சூழல் ஓரளவு மாறியது. ராஜபக்ச ஆட்சிக்காலத்தில் மிகவும் கட்டுப்படுத்தப்பட்டிருந்த பல நினைவுகூரல்கள் 2015க்குப் பின்னர் பொதுவெளியில் அதிகமாக நடைபெறத் தொடங்கியதாக மனித உரிமை மற்றும் கல்வியியல் ஆய்வுகள் பதிவு செய்கின்றன. தமிழ்த் தேசியக் கட்சிகள், மாகாணசபை உறுப்பினர்கள், உள்ளூராட்சி அமைப்புகள் மற்றும் சிவில் சமூகத்தினர் இந்த நிகழ்வுகளில் தீவிரமாகப் பங்கேற்றனர். ஆனால் இது எல்லா வகையான LTTE தொடர்பான நிகழ்வுகளுக்கும் அரசு வழங்கிய முழுமையான சட்ட அனுமதி என்று பொருள் கொள்ள முடியாது.
இதில்தான் இன்றும் முக்கியமான சட்ட வேறுபாடு இருக்கிறது.
போரில் உயிரிழந்தவர்களையோ குடும்ப உறுப்பினர்களையோ அமைதியாக நினைவுகூருவது ஒரு விஷயம்; தடைசெய்யப்பட்ட அமைப்பின் கொடி, சின்னங்கள் அல்லது பிரச்சார அம்சங்களைப் பயன்படுத்துவது இன்னொரு விஷயம். 2018இல் ஒரு நீதவான் நீதிமன்றத் தீர்ப்பைப் பற்றிய பதிவில், LTTE கொடி, சின்னங்கள் போன்றவற்றுக்கு தடை விதிக்கப்பட்டபோதும், விளக்கேற்றி உயிரிழந்தவர்களை நினைவுகூருவதற்கு தடை இல்லை என்ற வேறுபாடு குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது.
இதேவேளை இலங்கை மனித உரிமைகள் ஆணைக்குழு 2025இல், அமைதியான நினைவுகூரல் நிகழ்வுகள் தொடர்பாக ICCPR சட்டம் உள்ளிட்ட சட்டங்கள் தவறாகப் பயன்படுத்தப்படுவதாக காவல்துறைக்கு எழுதியிருந்தது. மறுபுறம், அரசாங்கம் LTTE இன்னமும் தடைசெய்யப்பட்ட அமைப்பு என்பதால் அதன் சின்னங்கள், சீருடைகள் அல்லது அமைப்பை மகிமைப்படுத்தும் நிகழ்வுகள் அனுமதிக்கப்படமாட்டாது என்றும், ஆனால் போரில் உயிரிழந்த உறவினர்களை நினைவுகூர்வதற்கு தடை இல்லை என்றும் தனது நிலைப்பாட்டை தெரிவித்துள்ளது.
இந்த வரலாற்றுப் பின்னணியில்தான் 2026ஆம் ஆண்டின் புதிய சர்ச்சையைப் பார்க்க வேண்டும்.
15 செப்டெம்பர் 2026 அன்று, முந்தைய நினைவுத்தூபிகளைப்போல அல்லாமல், முதன்முறையாக தெளிவாக ஆவணப்படுத்தப்பட்ட ஒரு முழு உருவ வெண்கலச் சிலை (?) நல்லூர் நினைவிடத்தில் நிறுவப்பட்டது. அமர்ந்த நிலையில் ஒலிவாங்கியுடன் காணப்படும் திலீபனின் உருவச்சிலை இது. 39ஆவது ஆண்டு நினைவுகூரல்கள் செப்டெம்பர் 26ஆம் திகதி நிறைவடைந்த மறுநாள், 27 செப்டெம்பர் 2026 அன்று காவல்துறையினர் அந்தச் சிலையை அகற்றினர்.
காவல்துறை ஊடகப் பேச்சாளரின் விளக்கத்தின்படி, கிடைக்கப்பெற்ற முறைப்பாட்டின் அடிப்படையில் சம்பவம் தொடர்பான விடயங்கள் நீதிமன்றத்திற்கு அறிவிக்கப்பட்டதாகவும், பொது ஒழுங்கு மற்றும் சட்ட அமுலாக்கம் தொடர்பான தண்டனைச் சட்ட ஏற்பாடுகளின் கீழ் சிலை அகற்றப்பட்டதாகவும் தெரிவிக்கப்பட்டுள்ளது. வழக்கு தொடர்பான மேலதிக நீதிமன்ற நடவடிக்கைகளும் உள்ளதால், இந்தச் சம்பவத்தின் இறுதியான சட்டப்பூர்வ நிலையை நீதிமன்ற நடவடிக்கைகள் தெளிவுபடுத்த வேண்டியுள்ளது.
இதனால் திலீபன் நினைவிடத்தின் கதை என்பது ஒரு நினைவுத்தூபி பல தடவைகள் கட்டப்பட்டதும் இடிக்கப்பட்டதும் பற்றிய வரலாறு மட்டும் அல்ல. அது இலங்கையின் கடந்த நாற்பது ஆண்டுகால அரசியல் மாற்றங்கள், போர், சமாதான முயற்சிகள், நினைவுகூரலுக்கான உரிமை, தடைசெய்யப்பட்ட அமைப்புகளுக்கான சட்டக் கட்டுப்பாடுகள் மற்றும் வடக்கு–தெற்கு அரசியல் பார்வைகளுக்கிடையேயான முரண்பாடுகள் ஆகிய அனைத்தும் சந்திக்கும் ஒரு இடமாகவும் மாறியுள்ளது.
1988/89 — நினைவுத்தூபி சிவிகே சிவஞானத்தின் சொந்த நிதியில் கட்டப்பட்டது.
1996 — அழிப்பு.
2003 — மீள்கட்டுமானம் - சிவிகே சிவஞானம் தலைமையில் அங்குரார்ப்பணம்.
2006 — சேதப்படுத்தல்.
2007 — மீண்டும் அழிப்பு.
2010 மற்றும் 2012 — எஞ்சிய பகுதிகளின் அழிப்பு.
2015க்குப் பின்னர் — பொதுவெளி நினைவுகூரல்கள் மீண்டும் அதிகரிப்பு.
2026 — புதிய வெண்கல உருவச்சிலை; பன்னிரண்டு நாட்களுக்குள் காவல்துறையால் அகற்றம்.
ஆகவே இன்றைய சர்ச்சையை தனித்த ஒரு சம்பவமாக மட்டும் பார்க்க முடியாது. நல்லூரில் உள்ள இந்தச் சிறிய இடம் கடந்த நான்கு தசாப்தங்களாக இலங்கையில் “இறந்தவர்களை எவ்வாறு நினைவுகூரலாம், நினைவுகூரலுக்கும் அரசியல் மகிமைப்படுத்தலுக்கும் எல்லை எங்கே?” என்ற இன்னும் தீராத அரசியல் மற்றும் சட்டக் கேள்வையின் அடையாளமாகத் தொடர்ந்து இருந்து வருகிறது.
